Lista Objawów Traumy (TSC-40), ang. Trauma Symptom Checklist (TSC-40) – poniżej opisujemy, co ocenia to narzędzie, u jakich pacjentów się je stosuje, jak przebiega badanie i jak interpretować wynik. Omawiamy też wyniki badań nad rzetelnością i trafnością oraz wskazujemy publikację źródłową.
Co mierzy Lista Objawów Traumy (TSC-40)?
Lista Objawów Traumy (TSC-40) to kwestionariusz samooceny, który mierzy objawy często występujące u dorosłych po doświadczeniach traumatycznych, zwłaszcza po przemocy i wykorzystaniu seksualnym w dzieciństwie. Zawiera 40 objawów tworzących sześć podskal: lęk, depresja, dysocjacja, wskaźnik traumy seksualnej (SATI), problemy seksualne i zaburzenia snu. Wynik ogólny wynosi 0–120 pkt. Kwestionariusz opracowali Elliott i Briere (1992) na podstawie wcześniejszej wersji TSC-33.
Dla jakich pacjentów jest przeznaczone narzędzie?
TSC-40 stosuje się u dorosłych – w psychologii klinicznej, psychoterapii, interwencji kryzysowej, pracy z osobami doznającymi przemocy oraz w badaniach naukowych nad skutkami traumy. Korzystają z niej psycholodzy, psychoterapeuci i psychiatrzy – do opisu objawów, planowania terapii i oceny jej efektów. Kwestionariusz jest krótki i można z niego bezpłatnie korzystać w celach klinicznych i badawczych.
Jak przeprowadzić badanie krok po kroku
TSC-40 zawiera 40 objawów, których częstość w ciągu ostatnich 2 miesięcy badany ocenia w skali 0–3 (nigdy, rzadko, czasami, często). Objawy tworzą 6 podskal: lęk, depresja, dysocjacja, wskaźnik traumy seksualnej (SATI), problemy seksualne i zaburzenia snu; część objawów należy do więcej niż jednej podskali. Wynik ogólny jest sumą wszystkich odpowiedzi. Kwestionariusz wypełnia się samodzielnie w 10–15 minut.
Lista Objawów Traumy (TSC-40) – materiały źródłowe w PDF
Poniżej znajdziesz linki do materiałów w formacie PDF: publikacji źródłowych, opisów narzędzia oraz polskich opracowań i badań walidacyjnych. Pliki z sekcji „materiały w języku polskim” to przede wszystkim artykuły i opracowania – nie zawsze zawierają sam formularz. Status praw autorskich narzędzia nie został przez nas potwierdzony – przed skopiowaniem lub udostępnieniem formularza sprawdź warunki u autorów.
Interpretacja wyników
Łączny wynik wynosi 0–120 pkt; wyższy oznacza większe nasilenie objawów związanych z doświadczeniem traumy. Kwestionariusz nie ma ustalonych progów klinicznych – wyniki porównuje się ze średnimi w grupach klinicznych i nieklinicznych oraz analizuje profil podskal. Wysokie wyniki, zwłaszcza w podskalach dysocjacji i SATI, wskazują na potrzebę pogłębionej oceny psychologicznej (np. w kierunku PTSD) i zaplanowania terapii skoncentrowanej na traumie. Narzędzie nie służy do ustalania, czy do traumy doszło.
Rzetelność, trafność, czułość i swoistość – co mówią badania
TSC-40 mierzy objawy związane z doświadczeniem traumy i nie służy do rozpoznania PTSD. W pracy Elliott i Briere (1992) skala miała wysoką spójność wewnętrzną (alfa ok. 0,90) i odróżniała kobiety z historią wykorzystania seksualnego w dzieciństwie od pozostałych. Nie ma ustalonego progu klinicznego; wynik interpretuje się dla podskal i porównuje z wynikami grup odniesienia.
Publikacja źródłowa: Elliott DM, Briere J, Child Abuse Negl 1992.
Podobne skale i kwestionariusze
Objawy zespołu stresu pourazowego mierzy Zrewidowana Skala Wpływu Zdarzeń (IES-R), a objawy depresji i lęku – Skale Depresji, Lęku i Stresu (DASS-21) lub Krótki Inwentarz Objawów (BSI). PTSD rozpoznaje się w wywiadzie diagnostycznym, np. z użyciem Ustrukturalizowanego Wywiadu Klinicznego do Zaburzeń DSM (SCID-5). Doświadczenia traumatyczne w dzieciństwie opisuje kwestionariusz CTQ, a objawy dysocjacji – skala DES.
Źródła i dalsza lektura
Film instruktażowy (w języku angielskim)
Materiał ma charakter informacyjny i jest przeznaczony dla profesjonalistów ochrony zdrowia. Nie zastępuje oryginalnego podręcznika narzędzia, szkolenia wymaganego przez autorów ani oceny klinicznej.
