Skala Impulsywności Barratta (BIS-11), ang. Barratt Impulsiveness Scale (BIS-11) – poniżej opisujemy, co ocenia to narzędzie, u jakich pacjentów się je stosuje, jak przebiega badanie i jak interpretować wynik. Omawiamy też wyniki badań nad rzetelnością i trafnością oraz wskazujemy publikację źródłową.
Co mierzy Skala Impulsywności Barratta (BIS-11)?
Skala Impulsywności Barratta (BIS-11) to jeden z najczęściej stosowanych kwestionariuszy samoopisowych do pomiaru impulsywności jako cechy osobowości. Opisuje ją w trzech wymiarach: impulsywności uwagowej (trudności z koncentracją, gonitwa myśli), ruchowej (działanie pod wpływem chwili) i braku planowania (brak namysłu nad przyszłością). Obecna, jedenasta wersja skali, opracowana przez Pattona, Stanforda i Barratta (1995), zawiera 30 pozycji.
Dla jakich pacjentów jest przeznaczone narzędzie?
BIS-11 stosuje się u młodzieży i dorosłych – w psychiatrii, psychologii klinicznej, leczeniu uzależnień, psychologii sądowej i badaniach naukowych. Jest przydatna u osób z ADHD, uzależnieniami, zaburzeniami osobowości (zwłaszcza borderline i antyspołeczną), chorobą afektywną dwubiegunową i zaburzeniami odżywiania oraz po próbach samobójczych. Opisuje nasilenie cechy, ale nie rozpoznaje zaburzeń, dlatego wynik interpretuje się razem z wywiadem klinicznym.
Jak przeprowadzić badanie krok po kroku
BIS-11 zawiera 30 stwierdzeń ocenianych w skali 1–4 (rzadko/nigdy, czasami, często, prawie zawsze/zawsze). Część pozycji punktuje się odwrotnie. Wynik łączny wynosi 30–120 pkt; oblicza się też 3 czynniki drugiego rzędu: impulsywność uwagową, ruchową i brak planowania, a w bardziej szczegółowej analizie – 6 czynników pierwszego rzędu (uwaga, niestabilność poznawcza, impulsywność ruchowa, wytrwałość, samokontrola i złożoność poznawcza). Kwestionariusz wypełnia się samodzielnie w ok. 10 minut.
Skala Impulsywności Barratta (BIS-11) – materiały źródłowe w PDF
Poniżej znajdziesz linki do materiałów w formacie PDF: publikacji źródłowych, opisów narzędzia oraz polskich opracowań i badań walidacyjnych. Pliki z sekcji „materiały w języku polskim” to przede wszystkim artykuły i opracowania – nie zawsze zawierają sam formularz. Narzędzie jest chronione prawem autorskim. Do użytku klinicznego zwykle można je stosować bezpłatnie, ale kopiowanie formularza do publikacji, materiałów szkoleniowych lub zastosowań komercyjnych wymaga zgody właściciela praw.
Interpretacja wyników
Wyższy wynik oznacza większą impulsywność. Stanford i wsp. (2009) zaproponowali orientacyjne przedziały: wynik ≥72 pkt – wysoka impulsywność, 52–71 pkt – zakres typowy, poniżej 52 pkt – możliwa nadmierna kontrola lub nieszczere odpowiedzi. Profil czynników pomaga zrozumieć, czy dominują trudności z uwagą, działaniem bez namysłu czy planowaniem. BIS-11 nie stawia rozpoznania – podwyższone wyniki występują m.in. w ADHD, uzależnieniach i zaburzeniach osobowości.
Rzetelność, trafność, czułość i swoistość – co mówią badania
BIS-11 mierzy impulsywność jako cechę, a nie rozpoznaje zaburzeń, więc czułość i swoistość nie mają tu zastosowania. W pracy Pattona i wsp. (1995) spójność wewnętrzna wyniku ogólnego wynosiła ok. 0,79–0,83.
Publikacja źródłowa: Patton JH, Stanford MS, Barratt ES, J Clin Psychol 1995.
Podobne skale i kwestionariusze
Pięć wymiarów impulsywności mierzy skala UPPS-P, a wrażliwość systemów hamowania i aktywacji zachowania – skale BIS/BAS Carvera i White’a. Trudności w kontroli impulsów pod wpływem emocji ocenia Skala Trudności w Regulacji Emocji (DERS), a objawy ADHD u dorosłych – kwestionariusz ASRS. U osób nadużywających alkoholu przydatny jest Test AUDIT.
Źródła i dalsza lektura
Film instruktażowy (w języku angielskim)
Materiał ma charakter informacyjny i jest przeznaczony dla profesjonalistów ochrony zdrowia. Nie zastępuje oryginalnego podręcznika narzędzia, szkolenia wymaganego przez autorów ani oceny klinicznej.
