Krótki Inwentarz Bólu (BPI), ang. Brief Pain Inventory (BPI) – poniżej opisujemy, co ocenia to narzędzie, u jakich pacjentów się je stosuje, jak przebiega badanie i jak interpretować wynik. Omawiamy też wyniki badań nad rzetelnością i trafnością oraz wskazujemy publikację źródłową.
Film: Krótki Inwentarz Bólu (BPI) – omówienie
Co mierzy Krótki Inwentarz Bólu (BPI)?
Krótki Inwentarz Bólu (BPI) to kwestionariusz oceniający dwa wymiary bólu: jego nasilenie i wpływ na codzienne funkcjonowanie. Obejmuje także lokalizację bólu na rysunku sylwetki, stosowane leczenie i jego skuteczność. Powstał do oceny bólu nowotworowego, ale jest szeroko stosowany również w bólu przewlekłym nienowotworowym i zalecany w badaniach klinicznych leczenia bólu.
Dla jakich pacjentów jest przeznaczone narzędzie?
BPI stosuje się u dorosłych z bólem nowotworowym i bólem przewlekłym (np. w chorobie zwyrodnieniowej stawów, bólu krzyża, neuropatii cukrzycowej, fibromialgii), a także w badaniach klinicznych. Przydaje się w poradniach leczenia bólu, onkologii, opiece paliatywnej i reumatologii. Pacjent wypełnia go samodzielnie lub z pomocą badającego. Dostępna jest wersja skrócona (najczęściej stosowana) i pełna.
Jak przeprowadzić badanie krok po kroku
W wersji skróconej pacjent zaznacza na rysunku sylwetki miejsca bólu, a następnie ocenia w skali 0–10 ból najsilniejszy, najsłabszy i przeciętny w ciągu ostatnich 24 godzin oraz ból obecny. Kolejne pytania dotyczą stosowanego leczenia i ulgi, jaką przyniosło (0–100%).
W drugiej części pacjent ocenia w skali 0–10, w jakim stopniu ból utrudniał mu w ciągu ostatnich 24 godzin: ogólną aktywność, nastrój, chodzenie, pracę (także domową), relacje z innymi, sen i radość życia. Wypełnienie trwa ok. 5 minut. Korzystanie z BPI wymaga zgody MD Anderson Cancer Center.
Krótki Inwentarz Bólu (BPI) – materiały źródłowe w PDF
Poniżej znajdziesz linki do materiałów w formacie PDF: publikacji źródłowych, opisów narzędzia oraz polskich opracowań i badań walidacyjnych. Pliki z sekcji „materiały w języku polskim” to przede wszystkim artykuły i opracowania – nie zawsze zawierają sam formularz. Narzędzie jest chronione prawem autorskim. Do użytku klinicznego zwykle można je stosować bezpłatnie, ale kopiowanie formularza do publikacji, materiałów szkoleniowych lub zastosowań komercyjnych wymaga zgody właściciela praw.
Interpretacja wyników
Nasilenie bólu ocenia się na podstawie czterech pytań (ból najsilniejszy, najsłabszy, przeciętny i obecny; skala 0–10). Często przyjmuje się podział zaproponowany przez Serlina i wsp. (1995) dla bólu nowotworowego: 1–4 – ból łagodny, 5–6 – umiarkowany, 7–10 – silny.
Wpływ bólu na funkcjonowanie ocenia siedem pytań (aktywność ogólna, nastrój, chodzenie, praca, relacje, sen, radość życia; skala 0–10); wynik to średnia z odpowiedzi. Zmianę o ok. 1–2 pkt lub o 30% traktuje się zwykle jako istotną klinicznie.
Rzetelność, trafność, czułość i swoistość – co mówią badania
BPI nie jest testem diagnostycznym, więc czułość i swoistość nie mają tu zastosowania. Ocenia się trafność i rzetelność: w badaniach w bólu nowotworowym i nienowotworowym BPI ma dobrą spójność wewnętrzną obu wymiarów (nasilenie i wpływ) oraz jest wrażliwy na zmianę w trakcie leczenia.
Publikacja źródłowa: Cleeland CS, Ryan KM, Ann Acad Med Singapore 1994.
Podobne skale i kwestionariusze
Nasilenie bólu ocenia się też prostymi skalami jednowymiarowymi: Numeryczną Skalą Oceny Bólu (NRS), Wizualną Skalą Analogową (VAS) i Słowną Skalą Oceny Bólu (VRS). Jakościowy opis bólu (np. piekący, kłujący) daje Kwestionariusz Bólu McGill, a katastrofizowanie bólu mierzy Skala Katastrofizacji Bólu (PCS). BPI wyróżnia się tym, że łączy nasilenie bólu z jego wpływem na funkcjonowanie.
Źródła i dalsza lektura
Materiał ma charakter informacyjny i jest przeznaczony dla profesjonalistów ochrony zdrowia. Nie zastępuje oryginalnego podręcznika narzędzia, szkolenia wymaganego przez autorów ani oceny klinicznej.