Numeryczna Skala Oceny Świądu (NRS), ang. Itch Numeric Rating Scale (NRS) – poniżej opisujemy, co ocenia to narzędzie, u jakich pacjentów się je stosuje, jak przebiega badanie i jak interpretować wynik. Omawiamy też wyniki badań nad rzetelnością i trafnością oraz wskazujemy publikację źródłową.
Co mierzy Numeryczna Skala Oceny Świądu (NRS)?
Numeryczna Skala Oceny Świądu (NRS) to najprostsza i najczęściej stosowana miara nasilenia świądu. Pacjent określa natężenie świądu liczbą od 0 (brak świądu) do 10 (najgorszy świąd, jaki można sobie wyobrazić), zwykle w odniesieniu do ostatnich 24 godzin – osobno dla świądu najsilniejszego i przeciętnego. Skala jest szybka, łatwa do zrozumienia i może być stosowana ustnie, na piśmie lub elektronicznie. Najsilniejszy świąd w ciągu doby (Peak Pruritus NRS) jest standardowym punktem końcowym w badaniach leków.
Dla jakich pacjentów jest przeznaczone narzędzie?
NRS świądu stosuje się u dorosłych i młodzieży od ok. 12. roku życia (u młodszych dzieci z pomocą rodzica lub skal obrazkowych) z przewlekłym lub ostrym świądem – w atopowym zapaleniu skóry, łuszczycy, pokrzywce, świądzie guzkowym, przewlekłej chorobie nerek, cholestazie czy świądzie neuropatycznym. Korzysta się z niej w poradniach dermatologicznych i nefrologicznych, w programach lekowych i badaniach klinicznych. Pomaga monitorować skuteczność leczenia przeciwświądowego.
Jak przeprowadzić badanie krok po kroku
Pacjent odpowiada na pytanie o nasilenie świądu, np. „Jak silny był najgorszy świąd w ciągu ostatnich 24 godzin?”, wybierając liczbę od 0 do 10. Można też pytać o przeciętny świąd w ciągu doby lub w ostatnim tygodniu, a w razie potrzeby – o świąd w chwili badania. Dla porównywalności wyników należy zawsze stosować to samo pytanie i ten sam okres. Ocena trwa kilka sekund i może być powtarzana codziennie, np. w dzienniczku pacjenta.
Numeryczna Skala Oceny Świądu (NRS) – materiały źródłowe w PDF
Poniżej znajdziesz linki do materiałów w formacie PDF: publikacji źródłowych, opisów narzędzia oraz polskich opracowań i badań walidacyjnych. Pliki z sekcji „materiały w języku polskim” to przede wszystkim artykuły i opracowania – nie zawsze zawierają sam formularz. Narzędzie można stosować w praktyce klinicznej bez opłat; kopiując lub publikując formularz, podaj źródło (autorów i publikację oryginalną).
Interpretacja wyników
Według Reicha i wsp. (2012) wynik 0 oznacza brak świądu, 1–3 – świąd łagodny, 4–6 – umiarkowany, 7–8 – ciężki, a 9–10 – bardzo ciężki. Za minimalną istotną klinicznie zmianę przyjmuje się zwykle 2–3 pkt, a w badaniach leków na AZS odpowiedzią jest najczęściej zmniejszenie najsilniejszego świądu o ≥4 pkt.
Wynik ≥7 pkt jest sygnałem do intensyfikacji leczenia i oceny wpływu świądu na sen i nastrój. Ponieważ świąd jest odczuciem subiektywnym, porównuje się wyniki tego samego pacjenta w czasie.
Rzetelność, trafność, czułość i swoistość – co mówią badania
NRS mierzy nasilenie świądu i nie rozpoznaje jego przyczyny. Phan i wsp. (2012) wykazali wysoką rzetelność i silną korelację z VAS. Reich i wsp. (Wrocław, 2012) zaproponowali przedziały: 0 brak, 1–3 łagodny, 4–6 umiarkowany, 7–8 ciężki i 9–10 bardzo ciężki świąd, a w 2016 r. ustalili minimalną istotną zmianę na ok. 2–3 pkt. W badaniach leków na AZS odpowiedzią jest zwykle poprawa najsilniejszego świądu (Peak Pruritus NRS) o ≥4 pkt.
Publikacja źródłowa: Phan NQ i wsp., Acta Derm Venereol 2012; Reich A i wsp., Acta Derm Venereol 2012 i 2016.
Podobne skale i kwestionariusze
Nasilenie świądu mierzy też Wizualna skala analogowa świądu (VAS), a jego wielowymiarowy obraz – Skala świądu 5-D. Wpływ świądu na jakość życia ocenia Kwestionariusz jakości życia w świądzie (ItchyQoL), a wpływ chorób skóry – Dermatologiczny Wskaźnik Jakości Życia (DLQI). W atopowym zapaleniu skóry świąd jest elementem wskaźnika SCORAD i kwestionariusza POEM.
Źródła i dalsza lektura
Materiał ma charakter informacyjny i jest przeznaczony dla profesjonalistów ochrony zdrowia. Nie zastępuje oryginalnego podręcznika narzędzia, szkolenia wymaganego przez autorów ani oceny klinicznej.
