Test Uwagi w Codziennym Funkcjonowaniu Dzieci (TEA-Ch), ang. Test of Everyday Attention for Children (TEA-Ch) – poniżej opisujemy, co ocenia to narzędzie, u jakich pacjentów się je stosuje, jak przebiega badanie i jak interpretować wynik. Omawiamy też wyniki badań nad rzetelnością i trafnością oraz wskazujemy publikację źródłową.
Co mierzy Test Uwagi w Codziennym Funkcjonowaniu Dzieci (TEA-Ch)?
Test Uwagi w Codziennym Funkcjonowaniu Dzieci (TEA-Ch) ocenia różne rodzaje uwagi u dzieci i młodzieży: uwagę selektywną (wybiórczą), uwagę podtrzymywaną, przerzutność uwagi oraz zdolność hamowania reakcji. Zadania mają formę gier, co ułatwia współpracę z dzieckiem. Test opracowali Manly, Robertson, Anderson i Nimmo-Smith (1999) jako dziecięcy odpowiednik testu TEA dla dorosłych; nowsze wydanie to TEA-Ch2.
Dla jakich pacjentów jest przeznaczone narzędzie?
TEA-Ch stosuje się u dzieci i młodzieży w wieku 6–16 lat – w diagnostyce neuropsychologicznej i psychologicznej, m.in. przy podejrzeniu ADHD, po urazach mózgu, w padaczce, po leczeniu nowotworów czy u dzieci z trudnościami w nauce. Korzystają z niego psycholodzy i neuropsycholodzy. Wyniki pomagają opisać profil trudności z uwagą i zaplanować dostosowania w szkole oraz terapię. Test nie ma polskich norm.
Jak przeprowadzić badanie krok po kroku
TEA-Ch zawiera 9 podtestów w formie gier, przeznaczonych dla dzieci 6–16 lat: Szukanie w kosmosie (Sky Search), Liczenie dźwięków (Score!), Liczenie stworków (Creature Counting), Szukanie w kosmosie z zadaniem podwójnym, Misja na mapie (Map Mission), Liczenie dźwięków z zadaniem podwójnym, Idź – nie idź (Walk, Don’t Walk), Odwrócone światy (Opposite Worlds) i Przekazywanie kodu (Code Transmission). Zadania oceniają uwagę selektywną, podtrzymywaną, przerzutność i hamowanie. Pełne badanie trwa ok. godziny; dostępne są 2 wersje równoległe.
Test Uwagi w Codziennym Funkcjonowaniu Dzieci (TEA-Ch) – materiały źródłowe w PDF
Poniżej znajdziesz linki do materiałów w formacie PDF: publikacji źródłowych, opisów narzędzia oraz polskich opracowań i badań walidacyjnych. Pliki z sekcji „materiały w języku polskim” to przede wszystkim artykuły i opracowania – nie zawsze zawierają sam formularz. Formularze i normy tego narzędzia są chronione prawem autorskim i dystrybuowane odpłatnie przez wydawcę – nie udostępniamy ich. Oryginalną wersję należy uzyskać od wydawcy.
Interpretacja wyników
Wyniki surowe przelicza się na wyniki przeliczone dla wieku (średnia 10, SD 3). Wynik o ponad 1 SD poniżej średniej (≤7) wskazuje na słabsze funkcjonowanie danego rodzaju uwagi, a o 2 SD (≤4) – na wyraźne trudności. Profil podtestów pokazuje, który rodzaj uwagi jest najsłabszy, co pomaga dobrać dostosowania w szkole. Test nie stawia rozpoznania ADHD – wyniki interpretuje się razem z wywiadem i kwestionariuszami. Normy są brytyjskie i australijskie.
Rzetelność, trafność, czułość i swoistość – co mówią badania
TEA-Ch ocenia różne rodzaje uwagi i nie rozpoznaje ADHD ani innych zaburzeń. W pracy Manly’ego i wsp. (2001) rzetelność test–retest podtestów była umiarkowana do dobrej, a dzieci z ADHD uzyskiwały gorsze wyniki zwłaszcza w podtestach uwagi podtrzymywanej. Wyniki przelicza się na wyniki przeliczone dla wieku; dostępne jest wydanie TEA-Ch2.
Publikacja źródłowa: Manly T, Robertson IH, Anderson V, Nimmo-Smith I, TEA-Ch, Thames Valley Test Company 1999; Manly T i wsp., J Child Psychol Psychiatry 2001.
Podobne skale i kwestionariusze
Objawy ADHD w ocenie rodziców i nauczycieli opisują Skale Connersa (Conners 3). Uwagę i funkcje wykonawcze badają też Test Łączenia Punktów (TMT) i Test Stroopa (efekt interferencji), a ogólne zdolności poznawcze – Skala Inteligencji Wechslera dla Dzieci (WISC-V). W diagnostyce ADHD stosuje się też komputerowe testy ciągłego wykonania (CPT).
Źródła i dalsza lektura
Film instruktażowy (w języku angielskim)
Materiał ma charakter informacyjny i jest przeznaczony dla profesjonalistów ochrony zdrowia. Nie zastępuje oryginalnego podręcznika narzędzia, szkolenia wymaganego przez autorów ani oceny klinicznej.
