Wskaźnik powierzchni i nasilenia ostudy (MASI), ang. Melasma Area and Severity Index (MASI) – poniżej opisujemy, co ocenia to narzędzie, u jakich pacjentów się je stosuje, jak przebiega badanie i jak interpretować wynik. Omawiamy też wyniki badań nad rzetelnością i trafnością oraz wskazujemy publikację źródłową.
Co mierzy Wskaźnik powierzchni i nasilenia ostudy (MASI)?
Wskaźnik powierzchni i nasilenia ostudy (MASI) ocenia nasilenie ostudy (melasma) na twarzy. Twarz dzieli się na cztery okolice: czoło (30% wyniku), prawą i lewą okolicę jarzmową (po 30%) oraz brodę (10%). W każdej okolicy ocenia się powierzchnię zmian, stopień ich ciemnienia i jednorodność przebarwienia. Wynik wynosi 0–48 pkt. Wskaźnik opracowali Kimbrough-Green i wsp. (1994) na wzór wskaźnika PASI stosowanego w łuszczycy.
Dla jakich pacjentów jest przeznaczone narzędzie?
MASI stosuje się u dorosłych z ostudą, głównie w badaniach klinicznych nad skutecznością leczenia (np. preparatów rozjaśniających, peelingów chemicznych czy laseroterapii), a także w gabinetach dermatologicznych i medycyny estetycznej do dokumentowania postępów. Ocenę wykonuje dermatolog lub przeszkolony lekarz w ciągu kilku minut. Ze względu na słabą rzetelność oceny jednorodności coraz częściej stosuje się wersję zmodyfikowaną (mMASI), która pomija ten element.
Jak przeprowadzić badanie krok po kroku
W każdej z czterech okolic ocenia się: powierzchnię zajętą przez ostudę (A) w skali 0–6 (0 – brak, 1 – poniżej 10%, 2 – 10–29%, 3 – 30–49%, 4 – 50–69%, 5 – 70–89%, 6 – 90–100%), ciemnienie (D) w skali 0–4 (od braku do bardzo ciemnego przebarwienia) oraz jednorodność (H) w skali 0–4 (od minimalnej do pełnej). Wynik oblicza się wzorem: MASI = 0,3 × A(czoło) × (D + H) + 0,3 × A(prawa okolica jarzmowa) × (D + H) + 0,3 × A(lewa okolica jarzmowa) × (D + H) + 0,1 × A(broda) × (D + H). W mMASI pomija się składową H.
Wskaźnik powierzchni i nasilenia ostudy (MASI) – materiały źródłowe w PDF
Poniżej znajdziesz linki do materiałów w formacie PDF w języku polskim: opracowań i publikacji dotyczących narzędzia. To przede wszystkim artykuły i opracowania – nie zawsze zawierają sam formularz. Narzędzie można stosować w praktyce klinicznej bez opłat; kopiując lub publikując formularz, podaj źródło (autorów i publikację oryginalną).
Interpretacja wyników
MASI wynosi 0–48 pkt, a mMASI 0–24 pkt; wyższy wynik oznacza większe nasilenie ostudy. Wskaźniki nie mają ustalonych kategorii nasilenia – wyniki porównuje się w czasie, a w badaniach klinicznych skuteczność leczenia wyraża się procentowym zmniejszeniem wskaźnika względem wartości wyjściowej.
Ocena ciemnienia jest subiektywna i zależy od oświetlenia oraz fototypu skóry, dlatego zaleca się standaryzowane warunki badania i dokumentację fotograficzną. Wskaźnik nie oddaje wpływu ostudy na samopoczucie – ten ocenia kwestionariusz jakości życia MELASQOL. Ze względu na częste nawroty ostudy wynik warto oceniać także po zakończeniu leczenia.
Rzetelność, trafność, czułość i swoistość – co mówią badania
MASI mierzy nasilenie ostudy i nie służy do rozpoznania. Pandya i wsp. (2011) wykazali dobrą rzetelność wskaźnika, ale słabą rzetelność składowej jednorodności, dlatego zaproponowali zmodyfikowany mMASI (0–24) bez tej składowej, o podobnej trafności. Wskaźniki stosuje się do oceny skuteczności leczenia.
Publikacja źródłowa: Kimbrough-Green CK i wsp., Arch Dermatol 1994; Pandya AG i wsp., J Am Acad Dermatol 2011 (mMASI).
Podobne skale i kwestionariusze
Wpływ chorób skóry na jakość życia mierzy Dermatologiczny Wskaźnik Jakości Życia (DLQI), a w ostudzie – swoisty kwestionariusz MELASQOL. Do szybkiej oceny ogólnego nasilenia zmian służy Ogólna Ocena Lekarza (PGA). Barwę skóry obiektywnie mierzy się kolorymetrem lub meksametrem, a głębokość odkładania barwnika pomagają ocenić badanie w świetle Wooda i dermatoskopia.
Źródła i dalsza lektura
Materiał ma charakter informacyjny i jest przeznaczony dla profesjonalistów ochrony zdrowia. Nie zastępuje oryginalnego podręcznika narzędzia, szkolenia wymaganego przez autorów ani oceny klinicznej.
