Narzędzie kontroli atopowego zapalenia skóry (ADCT), ang. Atopic Dermatitis Control Tool (ADCT) – poniżej opisujemy, co ocenia to narzędzie, u jakich pacjentów się je stosuje, jak przebiega badanie i jak interpretować wynik. Omawiamy też wyniki badań nad rzetelnością i trafnością oraz wskazujemy publikację źródłową.
Co mierzy Narzędzie kontroli atopowego zapalenia skóry (ADCT)?
Narzędzie kontroli atopowego zapalenia skóry (Atopic Dermatitis Control Tool, ADCT) to krótki kwestionariusz wypełniany przez pacjenta, który ocenia, czy atopowe zapalenie skóry jest dobrze kontrolowane. Sześć pytań dotyczy ostatniego tygodnia: ogólnego nasilenia objawów, dni z intensywnym świądem, uciążliwości choroby oraz wpływu na sen, codzienne aktywności i nastrój. Ułatwia rozmowę o tym, czy obecne leczenie jest wystarczające. Narzędzie opracowali Pariser i wsp. (2020).
Dla jakich pacjentów jest przeznaczone narzędzie?
Narzędzie jest przeznaczone dla młodzieży i dorosłych z atopowym zapaleniem skóry. Stosują je dermatolodzy, alergolodzy i lekarze rodzinni – podczas wizyt kontrolnych, także zdalnych, oraz w badaniach klinicznych. Pomaga szybko wskazać pacjentów z niedostateczną kontrolą choroby, u których warto rozważyć modyfikację leczenia, i śledzić efekty terapii z perspektywy pacjenta.
Jak przeprowadzić badanie krok po kroku
Pacjent odpowiada na 6 pytań dotyczących ostatniego tygodnia: o ogólne nasilenie objawów atopowego zapalenia skóry, liczbę dni z intensywnym świądem, uciążliwość choroby, liczbę nocy z zaburzeniami snu oraz wpływ choroby na codzienne aktywności i na nastrój. Każde pytanie ma 5 odpowiedzi punktowanych 0–4. Wynik jest sumą punktów (0–24). Wypełnienie trwa 1–2 minuty, dlatego narzędzie łatwo stosować podczas każdej wizyty, także zdalnie.
Narzędzie kontroli atopowego zapalenia skóry (ADCT) – materiały źródłowe w PDF
Poniżej znajdziesz linki do materiałów w formacie PDF w języku angielskim: publikacji źródłowych i opisów narzędzia. Nie zawsze zawierają one sam formularz. Narzędzie jest chronione prawem autorskim. Do użytku klinicznego zwykle można je stosować bezpłatnie, ale kopiowanie formularza do publikacji, materiałów szkoleniowych lub zastosowań komercyjnych wymaga zgody właściciela praw.
Interpretacja wyników
Wyższy wynik oznacza gorszą kontrolę choroby. Wynik 7 pkt lub wyższy wskazuje na niedostateczną kontrolę atopowego zapalenia skóry i jest sygnałem do rozmowy o modyfikacji leczenia. Zmianę wyniku o ok. 5 pkt uznaje się za istotną dla pacjenta.
ADCT ocenia kontrolę choroby z perspektywy pacjenta i nie zastępuje oceny nasilenia zmian skórnych przez lekarza. Odpowiedzi na poszczególne pytania pokazują, który problem – świąd, sen czy nastrój – jest dla pacjenta najbardziej uciążliwy.
Rzetelność, trafność, czułość i swoistość – co mówią badania
W badaniu walidacyjnym (Pariser i wsp., 2020) wynik ≥7 pkt najlepiej identyfikował pacjentów z niedostatecznie kontrolowanym atopowym zapaleniem skóry, a zmianę o ok. 5 pkt uznano za istotną dla pacjenta. Narzędzie wykazało dobrą spójność wewnętrzną i powtarzalność oraz korelację z nasileniem choroby ocenianym przez lekarza i z jakością życia.
Publikacja źródłowa: Pariser DM i wsp., Curr Med Res Opin 2020.
Podobne skale i kwestionariusze
Nasilenie zmian skórnych lekarz ocenia Wskaźnikiem SCORAD lub Wskaźnikiem powierzchni i nasilenia wyprysku (EASI), a objawy zgłaszane przez pacjenta – Kwestionariuszem objawów wyprysku zgłaszanych przez pacjenta (POEM). Świąd mierzy Numeryczna Skala Oceny Świądu (NRS), a wpływ choroby na jakość życia – Dermatologiczny Wskaźnik Jakości Życia (DLQI). Podobnym narzędziem oceny kontroli choroby jest RECAP.
Materiał ma charakter informacyjny i jest przeznaczony dla profesjonalistów ochrony zdrowia. Nie zastępuje oryginalnego podręcznika narzędzia, szkolenia wymaganego przez autorów ani oceny klinicznej.
