Obrazkowy Test Rozumienia Słownictwa Peabody (PPVT-5), ang. Peabody Picture Vocabulary Test (PPVT-5) – poniżej opisujemy, co ocenia to narzędzie, u jakich pacjentów się je stosuje, jak przebiega badanie i jak interpretować wynik. Omawiamy też wyniki badań nad rzetelnością i trafnością oraz wskazujemy publikację źródłową.
Co mierzy Obrazkowy Test Rozumienia Słownictwa Peabody (PPVT-5)?
Obrazkowy Test Rozumienia Słownictwa Peabody (Peabody Picture Vocabulary Test, PPVT-5) ocenia rozumienie słownictwa, czyli słownictwo bierne. Badający wypowiada słowo, a badany wskazuje ten z czterech obrazków, który mu odpowiada. Test nie wymaga mówienia ani czytania, dlatego nadaje się także dla osób z ograniczoną ekspresją werbalną. Pierwszą wersję opracował Lloyd M. Dunn (1959); obecne, 5. wydanie ukazało się w 2018 roku.
Dla jakich pacjentów jest przeznaczone narzędzie?
PPVT-5 przeznaczony jest dla osób w wieku od 2,5 roku do ponad 90 lat posługujących się językiem angielskim. Stosuje się go w logopedii, psychologii i neuropsychologii – w diagnozie zaburzeń językowych, przesiewowej ocenie rozwoju werbalnego, a także u osób z afazją, autyzmem czy niepełnosprawnością intelektualną. Normy są amerykańskie, dlatego w Polsce rozumienie słownictwa dzieci ocenia się testami z polskimi normami, np. OTSR.
Jak przeprowadzić badanie krok po kroku
Test ma dwie równoległe wersje (A i B), każda po 240 pozycji ułożonych według rosnącej trudności. Badający rozpoczyna od pozycji odpowiedniej do wieku i ustala poziom podstawowy oraz pułap zgodnie z regułami podręcznika, dlatego badany rozwiązuje tylko część zadań. Na każdej planszy są cztery kolorowe ilustracje; badany wskazuje właściwą lub podaje jej numer. Badanie trwa ok. 10–15 minut i jest dostępne także w wersji cyfrowej.
Obrazkowy Test Rozumienia Słownictwa Peabody (PPVT-5) – materiały źródłowe w PDF
Poniżej znajdziesz linki do materiałów w formacie PDF: publikacji źródłowych, opisów narzędzia oraz polskich opracowań i badań walidacyjnych. Pliki z sekcji „materiały w języku polskim” to przede wszystkim artykuły i opracowania – nie zawsze zawierają sam formularz. Formularze i normy tego narzędzia są chronione prawem autorskim i dystrybuowane odpłatnie przez wydawcę – nie udostępniamy ich. Oryginalną wersję należy uzyskać od wydawcy.
Interpretacja wyników
Wynik surowy przelicza się według norm wiekowych na wynik standardowy (średnia 100, SD 15), centyl, stanin i wiek równoważny. Wynik 85–115 mieści się w normie, poniżej 85 wskazuje na słabsze rozumienie słownictwa, a poniżej 70 – na znaczne trudności. Wersje A i B pozwalają powtórzyć badanie bez efektu zapamiętania zadań.
PPVT-5 mierzy tylko jeden aspekt języka, dlatego nie wystarcza do rozpoznania zaburzeń językowych ani do oceny inteligencji. Porównanie z wynikiem testu słownictwa czynnego EVT-3, normalizowanego na tej samej próbie, pomaga odróżnić trudności w rozumieniu od trudności w ekspresji.
Rzetelność, trafność, czułość i swoistość – co mówią badania
PPVT jest testem znormalizowanym – wyniki przelicza się na wyniki standardowe (średnia 100, SD 15). Właściwości narzędzia opisuje się rzetelnością i trafnością, a nie czułością i swoistością. Podręcznik podaje bardzo wysoką rzetelność (ok. 0,9) i silną korelację z testami słownictwa czynnego. Normy dotyczą języka angielskiego; w Polsce odpowiednikiem jest Obrazkowy Test Słownikowy – Rozumienie (OTSR, Haman i Fronczyk, PTP 2012).
Publikacja źródłowa: Dunn LM, Dunn DM, PPVT-5, Pearson 2018.
Podobne skale i kwestionariusze
Słownictwo czynne ocenia Test Słownictwa Czynnego (EVT-3), normalizowany na tej samej próbie co PPVT-5. Szerszą ocenę umiejętności językowych daje Kliniczna Ocena Podstaw Językowych (CELF-5), a u dzieci w wieku przedszkolnym – Przedszkolna Skala Językowa (PLS-5). Rozwój słownictwa małych dzieci w Polsce ocenia Inwentarz Rozwoju Mowy i Komunikacji (IRMiK).
Źródła i dalsza lektura
Film instruktażowy (w języku angielskim)
Materiał ma charakter informacyjny i jest przeznaczony dla profesjonalistów ochrony zdrowia. Nie zastępuje oryginalnego podręcznika narzędzia, szkolenia wymaganego przez autorów ani oceny klinicznej.
