Minnesocki Wielowymiarowy Inwentarz Osobowości (MMPI-2), ang. Minnesota Multiphasic Personality Inventory (MMPI-2) – poniżej opisujemy, co ocenia to narzędzie, u jakich pacjentów się je stosuje, jak przebiega badanie i jak interpretować wynik. Omawiamy też wyniki badań nad rzetelnością i trafnością oraz wskazujemy publikację źródłową.
Co mierzy Minnesocki Wielowymiarowy Inwentarz Osobowości (MMPI-2)?
Minnesocki Wielowymiarowy Inwentarz Osobowości (MMPI-2) to jeden z najlepiej zbadanych kwestionariuszy do oceny osobowości i psychopatologii u dorosłych. Zawiera 567 stwierdzeń, na które odpowiada się „prawda” lub „fałsz”. Wyniki tworzą profil skal kontrolnych, oceniających wiarygodność odpowiedzi, oraz 10 skal klinicznych. Oprócz nich test obejmuje skale treściowe, uzupełniające i zrestrukturyzowane skale kliniczne (RC). Pierwszą wersję MMPI opracowali Hathaway i McKinley w latach 40., a MMPI-2 – Butcher i wsp. (1989).
Dla jakich pacjentów jest przeznaczone narzędzie?
MMPI-2 przeznaczony jest dla osób od 18. roku życia; dla młodzieży w wieku 14–18 lat opracowano wersję MMPI-A. Stosuje się go w diagnozie klinicznej w psychiatrii i psychologii klinicznej, w opiniowaniu sądowym, w ocenie kandydatów do zawodów wymagających szczególnej odporności psychicznej oraz w badaniach naukowych. Badany musi samodzielnie czytać ze zrozumieniem i utrzymać koncentrację przez ok. 1–1,5 godziny. Wyniki może interpretować wyłącznie psycholog.
Jak przeprowadzić badanie krok po kroku
Badany samodzielnie odpowiada na 567 stwierdzeń w zeszycie testowym lub w wersji komputerowej, oznaczając każde jako prawdziwe lub fałszywe w odniesieniu do siebie. Wypełnienie trwa zwykle 60–90 minut. Badanie przeprowadza się w spokojnych warunkach, pod nadzorem psychologa; nie należy przekazywać kwestionariusza do wypełnienia w domu. Odpowiedzi zlicza się za pomocą kluczy lub programu komputerowego, przelicza na wyniki T według norm i przedstawia w postaci profilu. Dostępna jest też krótsza wersja MMPI-2-RF (338 stwierdzeń).
Minnesocki Wielowymiarowy Inwentarz Osobowości (MMPI-2) – materiały źródłowe w PDF
Poniżej znajdziesz linki do materiałów w formacie PDF: publikacji źródłowych, opisów narzędzia oraz polskich opracowań i badań walidacyjnych. Pliki z sekcji „materiały w języku polskim” to przede wszystkim artykuły i opracowania – nie zawsze zawierają sam formularz. Formularze i normy tego narzędzia są chronione prawem autorskim i dystrybuowane odpłatnie przez wydawcę – nie udostępniamy ich. Polską wersję MMPI-2 można nabyć w Pracowni Testów Psychologicznych PTP.
Interpretacja wyników
Wyniki T mają średnią 50 i odchylenie standardowe 10. Najpierw ocenia się skale kontrolne: wysokie wyniki w skalach L i K mogą wskazywać na przedstawianie się w korzystnym świetle, a w skali F – na przesadne zgłaszanie objawów lub przypadkowe odpowiedzi; zbyt wiele pominiętych pozycji również unieważnia profil. Dopiero przy wiarygodnym profilu interpretuje się skale kliniczne: 1 – hipochondria, 2 – depresja, 3 – histeria, 4 – psychopatia, 5 – męskość–kobiecość, 6 – paranoja, 7 – psychastenia, 8 – schizofrenia, 9 – hipomania, 0 – introwersja społeczna.
Wynik T ≥65 uznaje się za klinicznie podwyższony. Analizuje się konfigurację najwyżej podniesionych skal (tzw. kod profilu), a nie pojedyncze wyniki. Nazwy skal są historyczne – podwyższony wynik w skali 8 nie oznacza rozpoznania schizofrenii.
Rzetelność, trafność, czułość i swoistość – co mówią badania
MMPI-2 nie stawia rozpoznania na podstawie jednego wyniku – interpretuje się profil skal. Wynik T ≥65 uznaje się za klinicznie podwyższony, a skale kontrolne (L, F, K, VRIN, TRIN) pozwalają ocenić wiarygodność odpowiedzi. Podręcznik podaje rzetelność test–retest skal klinicznych ok. 0,67–0,92. Interpretacja wymaga kwalifikacji psychologa i polskich norm (adaptacja PTP).
Publikacja źródłowa: Butcher JN i wsp., MMPI-2 Manual, University of Minnesota Press 1989; polska adaptacja: Brzozowski P, Drwal RŁ, Pracownia Testów Psychologicznych PTP.
Podobne skale i kwestionariusze
Osobowość w ujęciu pięcioczynnikowym ocenia Inwentarz Osobowości NEO-PI-R / NEO-FFI, a cechy osobowości i psychopatologię – także Inwentarz Oceny Osobowości (PAI). Do stawiania rozpoznań według kryteriów DSM-5 służy Ustrukturalizowany Wywiad Kliniczny do Zaburzeń DSM (SCID-5). Nasilenie objawów depresji mierzy Inwentarz Depresji Becka (BDI-II).
Źródła i dalsza lektura
Film instruktażowy (w języku angielskim)
Materiał ma charakter informacyjny i jest przeznaczony dla profesjonalistów ochrony zdrowia. Nie zastępuje oryginalnego podręcznika narzędzia, szkolenia wymaganego przez autorów ani oceny klinicznej.
