Skala Oceny Otępienia Mattisa (DRS-2), ang. Mattis Dementia Rating Scale (DRS-2) – poniżej opisujemy, co ocenia to narzędzie, u jakich pacjentów się je stosuje, jak przebiega badanie i jak interpretować wynik. Omawiamy też wyniki badań nad rzetelnością i trafnością oraz wskazujemy publikację źródłową.
Co mierzy Skala Oceny Otępienia Mattisa (DRS-2)?
Skala Oceny Otępienia Mattisa (DRS-2) to test neuropsychologiczny do oceny nasilenia zaburzeń poznawczych, zwłaszcza u osób z otępieniem. Obejmuje pięć podskal: uwagę, inicjację i perseweracje, konstrukcję, myślenie pojęciowe oraz pamięć. Wynik łączny wynosi 0–144 pkt. Dzięki dużej liczbie łatwiejszych zadań test dobrze różnicuje także osoby z umiarkowanym otępieniem, u których krótsze testy przesiewowe, np. MMSE, mają efekt podłogowy. Pierwszą wersję opracował Mattis, a drugie wydanie (DRS-2) ukazało się w 2001 r.
Dla jakich pacjentów jest przeznaczone narzędzie?
DRS-2 stosuje się u osób starszych z podejrzeniem lub rozpoznaniem otępienia – w chorobie Alzheimera, chorobie Parkinsona, otępieniu naczyniowym, chorobie Huntingtona i innych chorobach neurodegeneracyjnych. Normy obejmują osoby od 56. roku życia. Korzystają z niej neuropsychologowie i psycholodzy kliniczni – do oceny stopnia otępienia, profilu zaburzeń i zmian w czasie, a także w badaniach klinicznych. Badanie wymaga przeszkolenia i podręcznika z normami.
Jak przeprowadzić badanie krok po kroku
Skala Mattisa (DRS-2) zawiera 36 zadań w 5 podskalach: uwaga (37 pkt), inicjacja i perseweracja (37), konstrukcja (6), myślenie pojęciowe (39) i pamięć (25); łącznie 144 pkt. Zadania ułożone są od najtrudniejszych w każdej grupie – jeśli badany wykona trudniejsze zadanie poprawnie, łatwiejsze uznaje się za zaliczone, co skraca badanie do 15–45 minut. Test jest szczególnie przydatny u osób z umiarkowanym otępieniem, u których MMSE ma efekt podłogowy.
Skala Oceny Otępienia Mattisa (DRS-2) – materiały źródłowe w PDF
Poniżej znajdziesz linki do materiałów w formacie PDF: publikacji źródłowych, opisów narzędzia oraz polskich opracowań i badań walidacyjnych. Pliki z sekcji „materiały w języku polskim” to przede wszystkim artykuły i opracowania – nie zawsze zawierają sam formularz. Formularze i normy tego narzędzia są chronione prawem autorskim i dystrybuowane odpłatnie przez wydawcę – nie udostępniamy ich. Oryginalną wersję należy uzyskać od wydawcy.
Interpretacja wyników
Wynik łączny porównuje się z normami dla wieku i wykształcenia (np. normy MOANS). W wielu badaniach wynik ≤123 pkt traktuje się jako wskazujący na otępienie, ale próg zależy od populacji (np. w chorobie Parkinsona proponowano wyższe wartości dla łagodnych zaburzeń). Profil podskal pomaga różnicować otępienia: w chorobie Alzheimera dominują zaburzenia pamięci, a w otępieniach podkorowych – zaburzenia inicjacji i perseweracje. Test ma normy amerykańskie.
Rzetelność, trafność, czułość i swoistość – co mówią badania
DRS-2 jest testem neuropsychologicznym do oceny nasilenia zaburzeń poznawczych. Wynik maksymalny wynosi 144 pkt; w wielu badaniach wynik poniżej ok. 123 pkt wiązał się z otępieniem, ale interpretacja wymaga norm dla wieku i wykształcenia (np. norm MOANS). DRS-2 jest szczególnie przydatna w otępieniach podkorowych, np. w chorobie Parkinsona, ponieważ zawiera podskale inicjacji i perseweracji.
Publikacja źródłowa: Mattis S, DRS, PAR 1988; Jurica PJ, Leitten CL, Mattis S, DRS-2, PAR 2001.
Podobne skale i kwestionariusze
Przesiewowo funkcje poznawcze ocenia się testami MMSE i MoCA, a bardziej szczegółowo – ACE-III. Stopień otępienia na podstawie wywiadu opisuje Kliniczna Skala Otępienia (CDR), a stadium choroby – Skala Całościowej Oceny Otępienia Reisberga (GDS). Funkcje wykonawcze, szczególnie zaburzone w otępieniach podkorowych, ocenia m.in. Test Łączenia Punktów (TMT).
Źródła i dalsza lektura
Materiał ma charakter informacyjny i jest przeznaczony dla profesjonalistów ochrony zdrowia. Nie zastępuje oryginalnego podręcznika narzędzia, szkolenia wymaganego przez autorów ani oceny klinicznej.
