Ustrukturalizowany Wywiad Kliniczny do Zaburzeń DSM (SCID-5), ang. Structured Clinical Interview for DSM-5 (SCID-5) – poniżej opisujemy, co ocenia to narzędzie, u jakich pacjentów się je stosuje, jak przebiega badanie i jak interpretować wynik. Omawiamy też wyniki badań nad rzetelnością i trafnością oraz wskazujemy publikację źródłową.
Film: Ustrukturalizowany Wywiad Kliniczny do Zaburzeń DSM (SCID-5) – omówienie
Co mierzy Ustrukturalizowany Wywiad Kliniczny do Zaburzeń DSM (SCID-5)?
Ustrukturalizowany Wywiad Kliniczny do Zaburzeń DSM (SCID-5) to półustrukturyzowany wywiad diagnostyczny, który pozwala systematycznie sprawdzić kryteria rozpoznania zaburzeń psychicznych według DSM-5. Badający zadaje pytania w ustalonej kolejności, a odpowiedzi ocenia na podstawie własnej wiedzy klinicznej. Wywiad ma kilka wersji: kliniczną (SCID-5-CV), badawczą (SCID-5-RV), do zaburzeń osobowości (SCID-5-PD) i do badań klinicznych (SCID-5-CT). Opracowali go First i wsp. (2016).
Dla jakich pacjentów jest przeznaczone narzędzie?
SCID-5 stosuje się u dorosłych – w psychiatrii, psychologii klinicznej, badaniach naukowych i klinicznych, w których jest standardem potwierdzania rozpoznań, a także w orzecznictwie. Wywiad prowadzi przeszkolony klinicysta – psychiatra lub psycholog. Wersja kliniczna trwa zwykle 45–90 minut, a badawcza – dłużej. Dostępne są polskie wydania SCID-5-CV i SCID-5-PD. Narzędzie jest komercyjne.
Jak przeprowadzić badanie krok po kroku
Wywiad zaczyna się od części przeglądowej (dane demograficzne, historia leczenia, obecne problemy), a następnie obejmuje moduły dotyczące m.in. epizodów nastroju, objawów psychotycznych, zaburzeń związanych z substancjami, zaburzeń lękowych, zaburzenia obsesyjno-kompulsyjnego, zespołu stresu pourazowego, zaburzeń odżywiania i ADHD u dorosłych. Badający zadaje pytania odpowiadające kolejnym kryteriom DSM-5 i ocenia każde kryterium jako spełnione, niespełnione lub niepewne. Jeśli podstawowe kryterium nie jest spełnione, przechodzi do kolejnego modułu.
Ustrukturalizowany Wywiad Kliniczny do Zaburzeń DSM (SCID-5) – materiały źródłowe w PDF
Poniżej znajdziesz linki do materiałów w formacie PDF: publikacji źródłowych, opisów narzędzia oraz polskich opracowań i badań walidacyjnych. Pliki z sekcji „materiały w języku polskim” to przede wszystkim artykuły i opracowania – nie zawsze zawierają sam formularz. Formularze i normy tego narzędzia są chronione prawem autorskim i dystrybuowane odpłatnie przez wydawcę – nie udostępniamy ich. Oryginalną wersję należy uzyskać od wydawcy.
Interpretacja wyników
Wynikiem SCID nie jest liczba punktów, lecz lista rozpoznań spełniających kryteria DSM-5, z określeniem, czy zaburzenie występuje obecnie, czy występowało w przeszłości, a w niektórych przypadkach – także jego nasilenia i podtypu. Ponieważ ocenę kryteriów przeprowadza klinicysta, wynik zależy od jego wiedzy i doświadczenia.
SCID pomaga w diagnostyce różnicowej i zapobiega pomijaniu współistniejących zaburzeń, ale nie zastępuje pełnej oceny klinicznej, obejmującej m.in. badanie somatyczne i wywiad od bliskich.
Rzetelność, trafność, czułość i swoistość – co mówią badania
SCID jest standardem odniesienia w badaniach diagnostycznych – to z nim porównuje się czułość i swoistość narzędzi przesiewowych. Zgodność między badającymi dla większości głównych rozpoznań jest dobra (kappa zwykle 0,6–0,8), ale zależy od wyszkolenia i rodzaju zaburzenia. Wywiad jest czasochłonny (1–2 godziny) i wymaga wiedzy klinicznej; dostępne są polskie wydania SCID-5 (wersja kliniczna i do zaburzeń osobowości).
Publikacja źródłowa: First MB, Williams JBW, Karg RS, Spitzer RL, SCID-5-CV, American Psychiatric Association Publishing 2016.
Podobne skale i kwestionariusze
Krótszym ustrukturyzowanym wywiadem diagnostycznym jest Mini Międzynarodowy Wywiad Neuropsychiatryczny (M.I.N.I.), a w badaniach epidemiologicznych stosuje się wywiad CIDI. Nasilenie objawów depresji i lęku można monitorować Kwestionariuszem Zdrowia Pacjenta PHQ-9 i Skalą Lęku Uogólnionego GAD-7, a szeroki profil objawów – Krótkim Inwentarzem Objawów (BSI). Ogólne funkcjonowanie opisuje Skala Ogólnej Oceny Funkcjonowania (GAF).
Źródła i dalsza lektura
Materiał ma charakter informacyjny i jest przeznaczony dla profesjonalistów ochrony zdrowia. Nie zastępuje oryginalnego podręcznika narzędzia, szkolenia wymaganego przez autorów ani oceny klinicznej.
